Medicinale Cannabis bij aandoeningen lever

13 mei 2026

Reeds in het verleden hebben verschillende studies aangetoond dat cannabis een effectieve behandelingsoptie is bij bepaalde leveraandoeningen. Zowel alcoholgerelateerde leverschade als andere leveraandoeningen kunnen hiermee effectief worden verlicht. De rol van endocannabinoïden in de lever is zo belangrijk dat men hier spreekt van een apart cannabinoïdesysteem, het hepatische endocannabinoïdesysteem. Onlangs zijn er nog meer studies gepubliceerd, die de werkzaamheid van hennep bij leveraandoeningen nog eens onderstrepen.

Cannabisgebruik vermindert leverschade als gevolg van alcoholisme

Door alcohol veroorzaakte leverschade behoort tot op de dag van vandaag tot de meest voorkomende leveraandoeningen die tot de dood kunnen leiden. De behandelingsmogelijkheden bij vergevorderde schade zijn tot nu toe relatief beperkt. Maar al in het verleden waren er steeds meer aanwijzingen dat cannabis de schade van de populaire drug alcohol zou kunnen beperken.

Een recent gepubliceerd Amerikaans onderzoek ging na in hoeverre gelijktijdig cannabisgebruik het risico op leveraandoeningen als gevolg van overmatig alcoholgebruik kan verminderen. In het kader van dit onderzoek werden 33.114 personen met een gediagnosticeerde alcoholverslaving gevolgd tussen 2010 en 2022. De deelnemers werden daarbij in twee groepen ingedeeld: personen die uitsluitend alcohol consumeerden en personen die daarnaast ook cannabis consumeerden.

De effecten op de gezondheid van de lever waren opmerkelijk. Mensen die regelmatig cannabis gebruikten, hadden een tot wel 40 procent lager risico op het ontwikkelen van typische alcoholgerelateerde leverschade. Het risico op leverdecompensatie was bij gelijktijdig cannabisgebruik 17 procent lager. Onder leverdecompensatie verstaat men leverschade die zo ver gevorderd is dat de lever belangrijke taken niet meer kan vervullen. Ook de totale sterfte kon dankzij cannabis met 14 procent worden teruggedrongen. De auteurs van het onderzoek benadrukten dat er bij de ontwikkeling van nieuwe geneesmiddelen tegen leveraandoeningen meer aandacht moet worden besteed aan de cannabinoïdereceptoren in de lever.

Symptoomverlichting in de palliatieve zorg

Een in 2025 gepubliceerde studie uit Thailand onderzocht het effect van cannabis bij hepatocellulair cholangiocarcinoom – een specifieke vorm van leverkanker. In de studie kregen 404 van de 491 patiënten alleen een standaardpijnbehandeling, terwijl de overige 87 daarnaast medicinale cannabis kregen. Hieruit bleek dat medicinale cannabis zowel de levenskwaliteit als de overlevingsduur kon verbeteren. Bij patiënten die geen medicinale cannabis kregen, bedroeg de gemiddelde overlevingsduur na opname in het palliatieve centrum minder dan een maand. Patiënten die medicinale cannabis kregen, hadden een gemiddelde overlevingsduur van 5,6 maanden. Deze aanzienlijk langere overlevingsduur onderstreept de wisselwerking tussen cannabinoïden en kanker en zou in de toekomst nieuwe therapeutische benaderingen mogelijk kunnen maken.

De werking van bèta-caryofylleen

Bèta-caryofylleen neemt een bijzondere plaats in onder de terpenen. Hoewel het chemisch gezien een terpeen is, heeft het ook een werking op de CB2-receptor, waardoor het functioneel gezien een cannabinoïde is. Bovendien bezit bèta-caryofylleen verschillende opmerkelijke geneeskrachtige eigenschappen.

Drie nieuwe, onafhankelijk van elkaar uitgevoerde studies hebben de aanwijzingen versterkt dat beta-caryofylleen van belang zou kunnen zijn voor de behandeling van ernstige leveraandoeningen. Een in 2025 gepubliceerde Chinese studie toonde aan de hand van diermodellen aan dat beta-caryofylleen steatohepatitis aanzienlijk kan verlichten. Dit is een door vervetting veroorzaakte leverontsteking, die zowel van alcoholische als niet-alcoholische oorsprong kan zijn. De onderzoekers stelden vast dat bèta-caryofylleen de afgifte remt van talrijke ontstekingsbevorderende cytokines die in direct verband staan met steatohepatitis. Bovendien werd een directe invloed op de vetstofwisseling waargenomen. Het terpeen bleek bepaalde processen in de vetstofwisseling te kunnen remmen die bijdragen aan leververvetting.

Een Indiaas onderzoeksteam heeft bovendien aangetoond dat bèta-caryofylleen de groei van bepaalde levertumoren remt. Uit onderzoek bij muizen bleek dat dit terpeen oxidatieve stress en ontstekingsreacties vermindert, die in direct verband staan met de tumorgroei. De onderzoekers stelden voor om bèta-caryofylleen vaker preventief in te zetten bij leveraandoeningen.

De kankerbestrijdende werking van bèta-caryofylleen werd onafhankelijk daarvan ook bevestigd door een Arabisch onderzoek dat in 2025 werd gepubliceerd. Onderzoek op celculturen toonde aan dat dit terpeen de werkzaamheid van verschillende chemotherapeutica aanzienlijk verhoogt. In de wetenschap spreekt men hierbij van chemosensibilisatie, dat wil zeggen een verhoogde gevoeligheid van kankercellen voor chemotherapeutica. Deze eigenschap zou bèta-caryofylleen met name interessant kunnen maken voor de behandeling van chemoresistente vormen van kanker.

Onderzoeken

Bron

 

Lees ook